Jak pomóc osobie ugryzionej przez osę lub pszczołę? Ministerstwo Zdrowia opublikowało specjalną notatkę, w której pouczono, jak postępować w przypadku ukąszeń owadów – oprócz pszczół i os należą do nich także trzmiele, szerszenie i osy. 

Specjaliści z działu podają, że nawet jedno ugryzienie takiego owada może doprowadzić do śmierci w ciągu kilku minut, jeśli dana osoba cierpi na alergię. 500 ukąszeń może prowadzić do śmierci z powodu niechęci osoby do reakcji alergicznej, chociaż znane są przypadki szczęśliwców, którzy przeżyli nawet po 2000 roku.

Lekarze twierdzą, że im mniej czasu mija do wystąpienia objawów, tym gorsze rokowanie. Zwykle reakcja zachodzi w ciągu kilku minut (do godziny). Może pojawić się krótkotrwały ból, zaczerwienienie wokół miejsca ukąszenia, swędzenie, gorączka.

Zaczerwienienie skóry, pojawienie się pokrzywki, ograniczony obrzęk warg i języka, swędzenie w gardle, duszności, kolka w żołądku, biegunka powinny zaalarmować poszkodowanego – to niepokojące objawy. Lekarze wymieniają szaro-niebieski kolor skóry, drgawki, utratę przytomności i niezdolność do oddychania z powodu obrzęku dróg oddechowych do objawów zagrażających.

To właśnie z powodu takiego obrzęku, gdy człowiek nie może oddychać, dochodzi do 40-60% zgonów. Lekarze zalecają osobom ze skłonnością do alergii noszenie bransoletki lub naszyjnika medycznego, które na wszelki wypadek wskazywałyby na ich możliwą reakcję na ukąszenia. Ukąszenia w oko lub usta, a także wielokrotne ukąszenia owadów są dla nich szczególnie niebezpieczne.

Dla innych, którzy nie cierpią na alergie, niebezpieczeństwem jest ugryzienie w gardło – na przykład połknięcie owada, który dostał się do jedzenia lub wdychanie osy, która przeleciała zbyt blisko otwartych ust. W takim przypadku może również wystąpić obrzęk dróg oddechowych.

Eksperci Ministerstwa Zdrowia radzą w następujący sposób udzielić pierwszej pomocy ofiarom tych owadów.

Sprawdź miejsce ukąszenia i upewnij się, że w skórze nie ma żądła. Może pozostać tylko po użądleniu przez pszczołę. Jeśli to konieczne, usuń żądło, ponieważ nadal wydziela ropę w ciągu 2-3 minut po ukąszeniu. Złap żądło paznokciem lub ostrzem noża lub nożyczek – nie naciskaj palcami końca żądła wystającego ponad skórę.

Umyj ugryzienie wodą z mydłem lub wytrzyj mydłem.

Zastosuj okład z lodu na 15-20 minut, aby spowolnić wchłanianie maści i zmniejszyć ból.

Aby zmniejszyć ból i swędzenie, weź leki przeciwbólowe (paracetamol). To zazwyczaj wystarcza.

Miejsce ukąszenia można nasmarować maścią lub kremem zawierającym hormony kortykosteroidowe (hydrokortyzon), aby złagodzić swędzenie i obrzęk. Przy wczesnym użyciu miejscowe objawy można wyeliminować za pomocą leków przeciwhistaminowych („Difenhydramina”, „Suprastin”, „Claritin”).

Obserwuj stan poszkodowanego przez co najmniej 30 minut, zwracając uwagę na rozwój objawów reakcji alergicznej.

Ofiara skłonna do alergii może otrzymać “Prednizon” lub inne leki przeciwhistaminowe. Ale lekarze ostrzegają: lepiej zapobiegawczo przyjmować leki przeciwhistaminowe w tabletkach – działają bardzo wolno, więc nie mogą pomóc w zagrażającej życiu reakcji alergicznej.

W ciężkich alergiach może pomóc „Adrenalina” (bez silnej reakcji alergicznej nie można jej podawać podczas ukąszeń) – lek nie działa przez długi czas, dlatego w razie potrzeby podaje się go co 15 minut, monitorując stan pacjenta i odnowione objawy reakcji anafilaktycznej.